کد خبر: 7505تاریخ انتشار : ۰:۱۸:۲۴ - دوشنبه ۲۷ فروردین ۱۳۹۷

یادداشت/ دکتر حسین نظری؛

منار گسکر صومعه سرا نمایانگر تمدنی کهن با قدمتی نزدیک به هزار سال است

یکی از این تک منارهای تاریخی که احتمالا در عهد سلجوقی باید بنا شده باشد، منار گسگر شهر صومعه سرا هست.

به گزارش بهجت خبر؛ دکتر حسین نظری استاد تاریخ هنر و تمدن اسلام در دانشگاه های گیلان و محقق آثار تاریخی در رابطه با مناره گسکر صومعه سرا در یادداشتی نوشت: منار گسکر صومعه سرا نمایانگر تمدنی کهن با قدمتی نزدیک به هزار سال است.

 

متن این یادداشت به شرح ذیل است:

منار ، مناره و یا میل که در قدیم به آن چراغدان و چراغپایه نیز گفته می‌شد ،در لغت به معنای کانون یا محل نور و روشنایی و جای نار است.

مناره‌ یا میل‌ها، از همان ابتدای ساخت‌شان، بنایی مستقل بود و جزیی از یک بنا محسوب نمی شد. میل‌ها در دوران باستان برای پیام‌رسانی، پست و راهنمایی راه‌ها استفاده می‌شده؛ هر چند تزئین‌های عالی آ‌ن‌ها جای بحث درباره کاربردشان را باز می‌گذارد.

البته بعد ها با ساخت مساجد، منارها یا همان میل یکی از مهمترین عناصر معماری این بنا محسوب شد، بعضی از این تک مناره های باقی مانده در دوره اسلامی به دلایلی امر را برای محققین مشتبه ساخته که آیا این میل ها به عنوان یک بنای مستقل جهت راهنمایی مسافران و در راه ماندگان ساخته شده و یا جزیی از مساجدی بوده که آن مساجد به مرور زمان از بین رفته و آن میل باقی مانده مانند میل خسروجرد سبزوار یا میل تاریخی دامغان.

بیشتر میل‌های بجا مانده در ایران متعلق به سده‌های چهارم تا ششم هجری قمری است. همگی میل‌ها یک پلکان برای بالا رفتن دارند و بعضی‌ هم (مثل منار گار) دو پلکان مارپیچی و کاملا مجزا دارند.

در ورودی پلکان معمولا فاصله زیادی با سطح زمین دارد و دلیلش هم این است که هر کسی از آدم گرفته تا جانور، راحت نتواند وارد آن شود.

مناره از ۳ بخش تشکیل می‌شود: پایه، ساقه و تاج. هر ساقه یا بدنه دارای بخش‌های دکل، پلکان و نورگیر است.

بدنه مناره‌ها داراى روزنه‌هاى بزرگ و کوچکى هستند که روشنایى داخل مناره را تأمین می‌کنند. تاج مناره در قسمت بالا قرار دارد و مطابق سبک‌ها و روش‌هاى هر سرزمینى به گونه‌ای زیبا ساخته می‌شوند.

یکی از این تک منارهای تاریخی که احتمالا در عهد سلجوقی باید بنا شده باشد، منار گسگر شهر صومعه سرا هست.

این منار شباهت بسيار با ساخت همه منارهای تاریخی به خصوص عهد سلجوقي دارد که البته فاقد تزیینات هندسی یا خطی است ،اما بر اساس تحقیقات به نظر میرسد این اثر بنای مستقلی بوده که کارکرد راهنمایی مردم و مسافران را داشته و وجود این اثر احتمالا با قدمت هزار ساله گواه این مطلب است که این نقطه از گیلان باید از قدیم الایام آباد و سرپا بوده باشد.

انتهای پیام